“Lalka” Bolesława Prusa to niewątpliwie jedna z najważniejszych polskich powieści wszech czasów. Znienawidzoną przez uczniów szkół średnich lekturę szkolną warto jednak przeczytać, bo to tekst, który kryje w sobie niewątpliwe bogactwo formy i treści. Jak się okazuje, historia nieszczęśliwej miłości Stacha Wokulskiego do wyniosłej i dumnej arystokratki wciąż pozostaje aktualna. To niejedyny aspekt, który sprawia, że warto przeczytać “Lalkę” Bolesława Prusa. 

Historia nadal aktualna. 

Prus stworzył opowieść, która mimo upływu wieków zdaje się być aktualna. Zmieniają się jedynie okoliczności, jednak marzenia, pragnienia, emocje ludzi są wciąż takie same. Wystarczy przywołać postać Stanisława Wokulskiego, który z pozytywisty staje się typowym romantykiem. A wszystko za sprawą pobytu w teatrze, gdzie od pierwszego wejrzenia zakochuje się w Izabeli Łęckiej. I choć przysłowie mówi, że światem rządzą pieniądze, w przypadku Wokulskiego, jest to miłość. Współczesny czytelnik zadać może sobie pytanie – czy zachowanie zakochanego Wokulskiego jest śmieszne czy jednak budzi podziw? 

Świat bogatych i biednych. 

Warto również przeczytać powieść Prusa, by zrozumieć, że różnice społeczne były, są i będą. Wokulski ze smutkiem przygląda się biedocie miejskiej wegetującej na warszawskim Powiślu. Próbuje pomagać, jednak ma świadomość, że sam jeden, niewiele zdziała. Wokulski, choć bardzo chce zaimponować arystokracji, krytycznie przygląda się tej grupie społecznej. Dostrzega ich wady i próżniaczy tryb życia. Prus z iście dziennikarską precyzją pokazał wady i zalety polskiego społeczeństwa XIX wieku. Jak w zwierciadle możemy się w nim obejrzeć my, ludzie XXI wieku. Jak się okazuje, aż tak bardzo świat nie poszedł naprzód. 

Bogactwo treści, szczegółowość opisu, ciekawie skonstruowane postacie to niejedyne atuty tekstu. Warto przyjrzeć się także warstwie językowej. Prus dokonuje indywidualizacji języka bohaterów, co w jeszcze większym stopniu wpływa na realizm książki. Istotna i dość niecodzienna jest obecność dwóch narratorów – jednym z nich jest przyjaciel Wokulskiego, Ignacy Rzecki. 

“Lalka” Bolesława Prusa to klasyka polskiej literatury XIX wieku. To książka, która nikogo nie pozostawia obojętnym. Wywołuje wiele emocji, nie tylko tych pozytywnych. Jeśli powieść Prusa nie spodobała nam się w czasach szkolnych,  warto przeczytać ją po raz kolejny. Dojrzałość sprawi, że inaczej spojrzymy na tekst “Lalki”, odkryjemy nowe sensy i nieco inaczej odczytamy zachowania bohaterów. Być może nie tak idealistycznie.